Facebook Sayfamızdan Bizi Takip Edebilirsiniz. 

Yaşlılık Döneminde Şiddet İhmal Ve İstismar

Şiddet Nedir?
İsteyerek, yapmakla tehdit ederek ya da yaparak, kişinin kendisine, diğer bir kişiye, bir gruba ya da topluma yönelik olarak yaralanma, ölüm, psikolojik zarar, gelişme bozukluğu veya gelişmede gerileme ile sonlanan ya da sonlanma olasılığı yüksek bir biçimde fiziksel güç ya da nüfuz kullanılmasıdır.


Yaşlıya Yönelik Şiddet Nedir?
Eğer şiddet yaşlıyı hedef alıyorsa yaşlıya yönelik şiddetten söz edilir. Yaşlıya yönelik şiddet, yaşlıların toplam nüfus içindeki payının artışına paralel olarak giderek önem kazanan bir sorundur. İlk defa geçen yüzyılda bir İngiliz hekim tarafından tarif edilmiş ve "nine dövülmesi" olarak tanımlanmıştır. Günümüzde yaşlıya yönelik şiddet, insan hakları, kadın erkek eşitliği meselesi olduğu kadar, aile içi şiddet ve toplumun yaşlanması bağlamında da ele alınmaktadır.
Yaşlıya yönelik şiddet yaşlının bulunduğu her mekanda (Aile içinde, bakım evinde, sağlık kuruluşlarında, sokakta, savaş sırasında vb.) ortaya çıkabilir. Ancak yaşlıya yönelik şiddet daha çok yaşlının tandığı kişilerden kaynaklanır ve ihmal ya da istismar biçiminde oluşur.
İhmal, bakım verenin bakım işlevini yerine getirmeyi reddetmesi ya da aksatmasına bağlı olarak bilerek ya da bilmeden yaşlı bireyin fiziksel ya da duygusal olarak sıkıntı yaşamasına yol açmasıdır (Günlük yaşamını sürdürmek için ihtiyaç duyduğu beslenme, giyinme, kişisel hijyen, ısınma, ekonomik kaynak gibi gereksinimlerinin karşılanmaması, iletişim kurmaktan kaçınılması, uzun zaman yalnız bırakılması, sağlık hizmeti alma gereksiniminin görmezden gelinmesi, biten ilaçlarının alınmaması, gözlük, işitme cihazı gibi yardımcı cihaz kullanma gereksiniminin göz ardı edilmesi gibi).
Yaşlı bireyin kendini ihmal etmesi de olasıdır. Bu durumda yaşlının kendi güvenliğini ve sağlığını tehdit edecek biçimde davranması söz konusudur. Alzheimer, depresyon, beslenme bozukluğu gibi ciddi sağlık sorunlarının, alkol ya da madde kötüye kullanma sorununun bulunması, yoksul olması ve sosyal olarak yalnız kalması ve daha önce kendini ihmal öyküsünün varlığında yaşlının kendini ihmal etme riski artmaktadır.
Yaşlı istismarı ise güven beklentisinin olduğu bir ilişkide yaşlı bireyin zarar görmesine ya da sıkıntıya girmesine yol açan tek ya da tekrarlayan uygunsuz davranışlarda bulunulmasıdır.
Yaşlı istismarı aile içinde ya da kurumda ortaya çıkabilir. Hangi ortamda ortaya çıkarsa çıksın kendisini fiziksel, psikolojik-duygusal, cinsel ya da ekonomik istismar biçiminde gösterir.
Fiziksel istismar ağrıya ya da yaralanmaya yol açma, zor kullanma, fiziksel olarak ya da ilaç kullanarak yaşlı kişiye engel olmak olarak tanımlanır. Tokat atma, tekmeleme, sarsma, çimdikleme, ısırma, saçını çekme, vücudunda sigara söndürme, yataktan çıkmasına izin vermeme, yatağa bağlama, yatağa bağımlı hastalarda gerekli temizlik işlemlerini zamanında yapmama, odasına hapsetme, ilaçlarını vermeme ya da yüksek dozda verme, gözlüklerini, işitme cihazını saklama, aç bırakma vs.
Psikolojik-duygusal istismar yaşlı bireyin duygusal olarak acı çekmesine yol açmaktır. Alay etme, isim takma, korkutma, sindirme, tehdit etme, aşağılama, bağırma vs. şeklinde olabilir.

Ekonomik istismar, yaşlı bireyin birikimlerinin ya da gelirinin yaşlının rızası dışında, yasal olmayan şekilde ve uygunsuz biçimde kullanılması, yaşlının ekonomik olarak sömürülmesidir.
Cinsel istismar, yaşlı bireyle rızası dışında cinsel temas kurulmasıdır.
Kurumda kalan yaşlılar ayrıca bebek muamelesi yapılması, birey ya da insan olarak görülmeme ya da kurbanlaştırılma şeklinde istismar edilebilirler.
Yaşlıya yönelik şiddet her iki cinsiyetten yaşlıyı da etkilemekle birlikte bu sorunu yaşayanlar daha çok kadınlardır. Yaş ilerledikçe, ağır sağlık sorunlarının varlığında, yalnız yaşama ve ekonomik açıdan güçsüz olma durumlarında ve kurumlarda daha sık ortaya çıkar.
Yaşlıya Yönelik Şiddetin Nedenleri
Olumsuz kültürel kalıp yargılar ve gelenekler yanında yaşlılara yönelik ayrımcılık, cinsiyet ayrımcılığı, şiddet ortamının varlığı, yaşlının yaşadığı ortamın özellikleri, yaşlının sosyal olarak yalnızlaşması gibi etkenler yaşlılara yönelik şiddetin önemli nedenleridir.
Yaşlının bakıma gereksinim duyduğu durumda bakım öncesi dönemde yaşlı ile bakım veren aile üyesi arasındaki ilişkinin kalitesi yaşlının ihmal ve istismarı açısından belirleyici nitelik taşımakta, bakım sürecinde bakım verenin çevreden yeterli destek alamaması gibi sıkıntı yaşamasına yol açan faktörler ise tetikleyici rol oynamaktadır. Yaşlı bireylerin bir arada yaşadığı kimselerin alkol ve madde alışkanlığı olması, ekonomik olarak yaşlı kişiye bağımlı olması gibi durumlar ihmal ve istismara yol açmaktan çok kolaylaştırıcı olmaktadır.
Kaynak: Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yaşlı Sağlığı Modülleri

 

YasliHasta.Com Mobil Uygulamalar

YasliHasta.Com Ailesi bir çok sektörden aydın insanları ekibinde barındıran ve tamamen bakıma muhtaç insanlarımız için proje üreten Türkiye'nin en saygın portallarından birisidir. Bu noktada ücretli veya ücretsiz bir çok mobil uygulamalar sizinle buradan tanıtılacaktır. Çağımızın bilgi teknoloji olması gereği ekibimizde bir çok teknoloji uzmanı barındırmaktayız. Siz değerli vatandaşlarımız portalımız sayesinde bir çok engeli sizler için oluşturduğumuz haber ve makaleler ile aşabileceksiniz... devamını oku

Yazarlarımız

Muhammet Damar YasliHasta.comMustafa Ersin Şenkurt YasliHasta.comMehmet Mustafa Açıl YasliHasta.comYaşar Dereli YasliHasta.comyazar-yaslihasta-com-gkoseyazar-yaslihasta-com-aaydinyazar-yaslihasta-com-htdamaryazar-yaslihasta-com-bdamaryazar-yaslihasta-com-hakki-canyazar-yaslihasta-com-tum-yazarlarl

*/